
Poliamoro
En sia ideala formo poliamoro signifas 'esti engaĝita en pluraj amaj, longdaŭraj seksaj rilatoj, ĉiu el kiuj kuŝas sur fundamento de malferma komunikado, honesteco kaj intertraktado'. Kvankam al laiko poliamoro eble ŝajnas facila maniero havi plurajn partnerojn, ĝi fakte estas sufiĉe kompleksa procezo kun reguloj kaj respondecoj - same kiel ĉiu alia ama rilato. Se vi serĉas Svingadon (interŝanĝon de partneroj) aŭ manieron eviti intimecon, ĉi tio certe ne estas tio; ĉi tie estas multe pli ol nur sekso. Ĉi tie ni rigardos, kiel ĉi tiu vivstilo fakte aspektas, akiros iom da historia perspektivo, difinos la regulojn de la ludo, kaj poste trarigardos la avantaĝojn kaj konsekvencojn de partopreno en tia rilato.
Difino
La vorto 'Poliamoro' venas de la kombino de la greka 'poly', kiu signifas multaj, kaj la latina 'amor', kiu signifas amo. La aranĝo kutime ampleksas la plej multajn formojn de alternativaj vivstiloj kaj seksaj orientiĝoj. Poliamoristoj kreas malgrandajn intimajn grupojn, kiuj ofte, sed ne nepre, estas sekse engaĝitaj kun aliaj membroj.
Kio difinas poliamoran rilaton estas, ke ĉiuj engaĝitoj plene scias pri ĉiu alia membro de la grupo kaj konsentas pri ties ĉeesto. La membroj eble loĝas, aŭ eble ne loĝas, en la sama hejmo. Sekso kun homoj ekster la grupo (krom se oni interkonsentis alie) ankoraŭ estas konsiderata trompado.
Poliamoro diferencas de ‘Svingado’, ĉar svingantoj havas nenian ligon kun aliaj ekster la Primara rilato krom sekso (kaj eble amikeco). Aliaj terminoj, kiuj priskribas poliamoron, estas 'intenca nemonogamio' aŭ 'respondeca nemonogamio'.
Pli detala rigardo
Poliamoraj rilatoj povas havi multajn diversajn formojn, en kiuj partoprenas preskaŭ ĉiu imagebla kombino de viroj kaj virinoj. Kelkaj el la pli oftaj kombinoj estas: du de unu genro kaj unu de alia (eble - sed ne nepre - unu geja kaj unu ambaŭseksema partnero kun tria persono), kaj du de unu genro kun tri aŭ pli de la alia genro (denove eble kun elemento de samseksemo aŭ ambaŭseksemo). La listo de kombinoj estas preskaŭ senfina; sed kio vere gravas al la membroj estas la kvalito de la rilato kun la aliaj en la grupo.
Por iom simpligi tion, homoj, kiuj vivas laŭ ĉi tiu vivstilo, kutime havas unu ĉefan partneron, kaj la aliaj rilatoj restas malantaŭ la unua. Tiuj niveloj de rilatoj kutime nomiĝas primara, sekundara kaj terciara.
Primaraj rilatoj reprezentas la plej proksiman ligon, la plej altan nivelon de intimeco, kaj la plej grandan altiron, emocian engaĝiĝon kaj atenton. Primaraj partneroj dividas vivvojojn, vivcelojn, personajn valorojn, gepatradon, personajn financojn kaj loĝaranĝojn, kaj tre similas al tradicia geedzeco rilate al dumviva sindevontigo.
Sekundaraj rilatoj tre similas al la primaraj, sed ricevas malpli da tempo/energio kaj havas pli malaltan prioritaton. Sekseco kaj emocia subteno ankoraŭ estas tre altaj, sed estas malpli da devontigoj en kampoj kiel vivceloj kaj personaj financoj.
Terciaraj rilatoj formiĝas kun tiuj, kiuj esence estas konsiderataj 'akcepteblaj eksteruloj.' La kvanto da kune pasigita tempo estas minimuma, eĉ sporada, kaj kvankam forta emocia kaj seksa ligo povas ekzisti, tiu persono ne estas konsiderata konstanta parto de onia vivo.
Ekzistas ankaŭ komunumoj aŭ retoj de poliamoristoj, kiuj vivas en malfermaj rilatoj kun multaj membroj de iu komunumo.
Poliamoro tre diferencas de svingado, ĉar svingado koncentriĝas al seksa amuzo - la korpaj aspektoj de rilato, dum poliamoro pli koncentriĝas al la emocia flanko kaj (fakte) eble tute ne enhavas seksajn elementojn. Poliamoristoj kutime forte engaĝiĝas emocie aldone al ajna sekso, dum svingantoj estas multe malpli emocie (aŭ praktike) daŭre engaĝitaj unu al la alia.
En la praktiko ekzistas larĝa interkovro inter ĉi tiuj vivstiloj, sed kiel ĝenerala gvidlinio la supraj diferencoj estas ĝustaj laŭ membroj de la respektivaj grupoj. Interesa flanka noto estas, ke foje vi trovos svingantajn parojn, kiuj iom post iom fariĝis poliamoristoj pro deziro al pli granda intimeco kun specifaj seksaj kunuloj.
Historio
Biologoj longe scias, ke seksa monogamio estas malofte, se iam ajn, praktikata en la natura mondo; ĝi fakte estas plejparte homa socia konvencio. Ekzemple, en la mondo de birdoj, eĉ inter tiuj specioj, kiuj ‘pariĝas por la tuta vivo’, konsiderinda parto de la idoj - ĉe kelkaj specioj pli ol triono - povas esti generita de alia masklo ol la ‘vivpartnero’ de la ino. Tio signifas, ke spermo de alia masklo fekundigis kelkajn el la ovoj en unu sama demetaĵo. Tio klare montras, ke eĉ kelkaj specioj, kiuj antaŭe estis konsiderataj monogamaj, fakte estas sekse aktivaj kun partneroj ekster sia ligita paro!
Krome, la maskloj de ĉiuj specioj estas la spermoproduktantoj - kaj spermon estas facile produkti multe. Ovojn aliflanke estas pli malfacile produkti, kaj ili produktiĝas malpli ofte, kio eble helpas klarigi, kial virinoj ofte estas pli elektemaj ol viroj pri tio, kun kiu ili pariĝas - kaj kial ili kutime pli emas vidi sekson kaj amon kiel ‘kombinitan pakaĵon’, serĉante sekurecon por la edukado de siaj idoj.
La preskaŭ unika aliro de homoj al monogamaj rilatoj eble helpas klarigi, kial estas tiel malfacile por ni konservi ilin - eble tio simple ne estas en nia naturo!
Interese, poliamoro ekzistas tiel longe, kiel ekzistas registrita historio. Pruvoj, kiel montras templaj ĉizaĵoj en Azio kaj ceramikaĵoj el antikva Eŭropo kaj Sudameriko, montras, ke tia aranĝo ekzistas laŭvorte de miloj da jaroj. Kaj kvankam la moderna okcidenta kulturo inklinas al monogamio, multaj socioj tra la historio permesis rilatojn kun pli ol unu partnero.
Gvidprincipoj
Unu el la plej konfuzaj aspektoj de poliamoro estas la malfermeco de ‘la reguloj’. Ĉar ĉiu situacio estas malsama, ĉiu adoptas malsamajn specifajn gvidprincipojn. La reguloj vere estas specifaj por ĉiu grupo.
Tamen ekzistas ĝenerale akceptitaj gvidprincipoj. Kvankam ĉio sekvanta estas diskutebla, ĉi tie ni proponas kelkajn el la plej elstaraj. Konsiderante, ke la sekvantaj estas idealoj, ne ĉiuj poliamoraj rilatoj sekvas ilin plenmezure. La celo tamen estas praktike la sama - sanaj, feliĉaj, kontentigaj seksaj kaj emociaj rilatoj.
Konsento kaj malferma komunikado
La plej grava faktoro en poliamora rilato estas la aprobo de ĉiuj engaĝitoj, komencante per via primara partnero, por la aldono de iu nova al la grupo. Se la aldono ne estas bonvena, la rilato ne povas esti aldonita. Simple dirite, ĉio, kion ĉiu partnero faras rilate al rilatoj kun iu nova, estas metita sur la tablon kaj diskutita, kutime longe, antaŭ ol iu ajn korpa kontakto iam okazas.
Ankaŭ devas esti multe da komunikado ene de la grupo, tia kia ĝi estas. Kiel en ĉiu sukcesa monogama rilato, komunikado estas la ŝlosilo - kaj ĉar poliamoraj rilatoj estas pli kompleksaj, ili postulas eĉ pli da komunikado. Ankaŭ estas esence, ke la komunikado restu malferma por trakti malkongruojn. Kiam iu transpaŝas limon, devas ekzisti interkompreno, kiu subtenas la riparon de la kaŭzita damaĝo.
Lojaleco kaj fideleco
Ĉi tio devas esti inkluzivita por kompleteco - trompado simple ne estas akceptebla. Poliamoraj rilatoj ankoraŭ estas rilatoj de lojaleco kaj fideleco ene de la interkonsentita grupo, do poliamoro tute ne diferencas de monogamio ĉi-rilate.
Reciproka subteno
Ĉi tiu idealo postulas, ke partneroj respektu ĉiujn aliajn membrojn de la grupo, kaj la rilatojn, kiujn ili havas unu kun la alia. Ekzistas baza interkonsento, ke konkurado restu minimuma kaj ke ĉiu membro respektu la rolon kaj lokon de la aliaj en la hierarkio.
Neposedemo
Poliamoristoj konsentas, ke limigi emocie devontigajn rilatojn endanĝerigas la fidon, ĉar tio devigas la fidon esti kondiĉa. Ili kredas, ke kiam vi vere fidas viajn partnerojn, vi kaj ili estas liberaj ami pli malferme kaj plene, kun malpli da timo pri perdo aŭ rompo de fido.
Ĉi tio ankaŭ estas kampo, kiu sufiĉe varias laŭ individua interpreto. Foje unu persono akceptas pliajn partnerojn, dum la alia ne. Pro la granda ebla variado ĉi tie, gravas scii, ke estas esence difini la gvidprincipojn de ĉiu aparta rilato. Ju pli da neposedemo vi praktikas, des pli malfermaj la rilatoj povas esti - sed praktike unu membro preskaŭ ĉiam estas pli posedema ol la aliaj. Ĝuste ĉi tie komunikado denove eniras la scenejon.
Avantaĝoj
Poliamoristoj asertas, ke ekzistas pluraj avantaĝoj:
Seksa vario - Estas malfacile preteriri tion, kion la plej multaj nomus unu el la ĉefaj avantaĝoj de poliamoro, nome havi plurajn seksajn partnerojn. Pure rilate al korpaj bezonoj, seksa aliro al pli ol unu partnero povas plilongigi la daŭron de rilatoj, precipe kiam seksa kresko okazas en pli ol unu direkto samtempe. Ĉiu rajtas esplori la tutan gamon de siaj interesoj kaj sekseco, sed sen premi specifan partneron partopreni. Tiel ĉiu rilato povas fariĝi pli kontentiga kaj amuza laŭ la manieroj, kiuj gravas por ĝi.
Pli profundaj neseksaj rilatoj - Fronte al profunda amikeco, kelkaj monogamaj rilatoj suferas streĉon pro ĵaluzo, eĉ kiam neniu sekso estas implikita! En poliamora aranĝo tiaj amikecoj plej ofte estas plene akceptataj kaj fakte bonvenigataj. Tiel multaj neseksaj bezonoj povas esti kontentigitaj sen bezono de seksa kontakto.
Persona kresko - Vivi en tia aranĝo povas malfermi viajn okulojn al multaj aspektoj de vi mem, pri kiuj vi eble antaŭe ne konsciis. Demandoj pri ĵaluzo, personaj limoj, rilatoj kaj sekseco ĉiuj aperas en akra fokuso ene de poliamora rilato. Trakti ilin povas esti vojo al grandega persona kresko, kio estas unu el la veraj avantaĝoj de ĉiu ajn rilato.
Pli vasta subtena reto - Kiam temas pri la praktikaj detaloj de rilato, ‘multaj manoj faciligas la laboron’ estas esprimo, kiu taŭgas ĉi tie. Ĉu temas pri hejmaj taskoj, pluraj enspezoj aŭ infanedukado - havi grandan familion ĉirkaŭe faciligas plurajn taskojn, kiel povas atesti ĉiu, kiu sola edukas infanojn. Monogama familio kutime fidas je onklinoj, onkloj, geavoj kaj gekuzoj por tia ĉiutaga helpo. Poliamoraj familioj povas fari ekzakte la samon, sed ene de la nuklea familio mem.
Konservi la fajreron - Multaj el ni konas la penon, kiun ni investas en novajn rilatojn, kaj en kapti kaj teni la atenton de tiu alia persono. Kiam tio malpliiĝas kaj rilato fariĝas kutima, ofte paŭzo unu de la alia (aŭ simila evento) rememorigas nin pri tiuj aferoj. Aliaj rilatoj povas, laŭ multaj poliamoristoj, fakte vivteni tiujn fajrerojn, ĉar la energio de nova rilato emas esti iom infekta. Tion plifortigas la konstanta movo en plurpartnera aranĝo, kiu ankaŭ helpas teni la aferojn 'freŝaj'.
Konsekvencoj
La plej seriozaj defioj de poliamoro estas:
- Devi forlerni grandan parton de socia kondiĉado kaj antaŭjuĝaj perceptoj por funkciigi ĉi tiun kompleksan formon de rilato.
- Trakti multe da negativa socia premo de la monogama plimulto en la okcidenta kulturo.
- Trakti sentojn de ĵaluzo kaj posedemo.
- Konstrui nivelojn de fido kaj respekto, kiuj eble devos superi tion, al kio vi eble kutimis en monogamaj rilatoj.
- Plibonigi viajn komunikajn kapablojn por trakti personajn limojn, dezirojn kaj bezonojn - ĉion en rilata kunteksto.
- Pli da personaj problemoj (pakaĵo) prefere ol malpli, ĉar ĉiu persono venas kun sia pakaĵo - kaj se vi estas engaĝita kun pli ol unu partnero, tio signifas emocie subteni pli ol unu personon.
Finaj pensoj
Kun zorga pripensado kaj atento, plus multe da persona kresko, poliamora rilato povas havi multajn avantaĝojn por tiuj, al kiuj monogamio simple ‘ne taŭgas’. Kun forta rego super viaj propraj sentoj de ĵaluzo kaj per disvolvo de la necesa fido, poliamoro povas funkcii tre bone kaj rezultigi feliĉan, kontentigan vivon. Tamen tio ne okazos sen granda laboro kaj peno, ĉar permesi al iu, kiun vi amas, ami iun alian (krome) estas multe pli facile dirite ol farite. Eĉ preter tio, restas la sociaj kaj kulturaj implicoj por trakti - kion vi diros al via familio, kaj kiel aspektos la Kristnaska vespermanĝo de nun?
La decido, ĉu vivi en poliamora rilato, estas pure individua. Ĝi havas gravajn avantaĝojn, sed ankaŭ kelkajn verajn defiojn por ke ĝi sukcese funkciu. Ni laŭdas ĉiujn, kiuj provas trovi pli grandan feliĉon per ĉi tiu formo de malferma, ama rilato, kaj esperas, ke ĉi tiu artikolo utilas al tiuj, kiuj malpli scias pri ĝi.


