
قاتلان میل جنسی
کاهش میل جنسی ممکن است برای هر کسی پیش بیاید - و تا وقتی که میل سالم به شور و هیجان جنسی از بین نرفته، بهراحتی میتوان تأثیرش بر سلامت و بهزیستی فرد را نادیده گرفت. میل به سکس میتواند معنایی بسیار فراتر از ارضای صرفاً جسمی داشته باشد؛ هیجان، خلاقیت و شوق آزمودن و کشف امکانهای تازه برای لذت بردن را پدید میآورد.
برای بسیاری، میل جنسی سالم نماد جوانی، سرزندگی و عزت نفس نیز هست. وقتی فرد با سکسوالیتهی خود راحت است، معمولاً این نشانهی خوبی برای نگاه کلیاش به بدنش، تواناییاش در برقراری پیوند جسمی (و همچنین عاطفی) با پارتنر صمیمیاش و رضایت کلیاش از زندگی است. روبهرو شدن با افتی شدید، یا حتی خفیف، در عملکرد جنسی میتواند لطمهی قابلتوجهی به زندگی شخصی بزند و تلاش برای یافتن توضیحی دربارهی اینکه چرا دیگر آنقدر 'علاقهمند' نیستند، میتواند ترس، شرم و احساس ناکامی ایجاد کند.
کاهش یا افت میل جنسی لزوماً بر اساس سن، نژاد، جنسیت یا سبک زندگی تبعیض قائل نمیشود. همچنین بهطور کلی فرقی نمیکند که مجرد باشید، در یک رابطهی جنسی تازه باشید یا مدت زیادی است که با پارتنرتان هستید. هیچ نوع خاصی از افراد را نمیتوان جدا کرد - اما عوامل گوناگونی (روانی و/یا فیزیولوژیک) وجود دارند که ممکن است فقدان میل به تماس جنسی، یا فقدان پاسخ جسمی به محرک جنسی را توضیح دهند.
دانستن علت لزوماً اختلال را برطرف نمیکند، اما میتواند بار سنگینی را که افراد وقتی میخواهند سکسوالیتهشان را ابراز کنند ولی نمیتوانند، بر دوش خود میگذارند سبک کند. متأسفانه بسیاری خود را مقصر میدانند که نمیتوانند فعالیت جنسی داشته باشند و این بهویژه پس از سالها فعالیت جنسی نگرانکننده است. به خاطر داشته باشید که ممکن است ترکیبی از دلایل در کاهش میل جنسی یک فرد نقش داشته باشد و فهرست زیر تنها بخش کوچکی از علل احتمالی فراوان را نشان میدهد.
۱. استرس
استرس میتواند به شکلهای بسیار گوناگونی بروز کند. ممکن است فرد بهسختی آرام شود، زود عصبانی شود، نوسانات خلقی را تجربه کند یا آنقدر عصبی باشد که نتواند عشقبازی کند. استرس به سلامت جسمی و عاطفی فرد فشار وارد میکند و یکی از عوامل اصلی است که میتواند به سلامت جنسی فرد آسیب بزند. کنار آمدن با استرس میتواند بسیار دشوار باشد، اما خبر خوب این است که میتوان آن را با انواع تکنیکهای مدیریت استرس که در کتابها، ویدیوها، دورهها و غیرهی بیشمار شرح داده شدهاند، مدیریت کرد.
۲. تعارضهای رابطه
میزان هماهنگی در رابطهی اصلی میتواند میل جنسی را بسازد یا نابود کند. پویایی سالم رابطه بهطور مستقیم در رضایت متقابل در اتاق خواب نقش دارد و وقتی اوضاع خراب میشود، میل به سکس هم از بین میرود. پرداختن به مسائلی مانند ملال/یکنواختی، ارتباط ضعیف، بیاعتمادی/خیانت یا کمبود صمیمیت هرگز آسان نیست، اما حیاتی است که این مشکلات پیش از آنکه چنان ریشه بدوانند که فرد برای همیشه از پارتنرش دور شود، حل شوند.
۳. دارو
داروهای تجویزی میتوانند میل جنسی را هم در مردان و هم در زنان مختل کنند. داروهایی که معمولاً با کاهش میل جنسی مرتبطاند عبارتاند از: داروهای ضدافسردگی، داروهای کاهندهی فشار خون، داروهای خوابآور، قرصهای ضدبارداری خوراکی و آنتیهیستامینها. اگر فرد متوجه شود که میلش به تماس جنسی تقریباً همزمان با دریافت نسخهای جدید یا تغییریافته دگرگون شده است، باید دربارهی جایگزینهای ممکن با پزشکش صحبت کند.
۴. خودانگارهی ضعیف
هیچ چیز دشوارتر از برانگیختن میل به رابطهی جنسی نیست، وقتی از حسی که در پوست خودتان دارید بیزارید. تصویر منفی از بدن و عزت نفس پایین، میل یا توانایی فرد را برای ابراز سکسوالیته مهار میکند - و میتواند برای پارتنر جنسی او هم استرس زیادی ایجاد کند. پذیرش خود پایهی بهبود خودانگارهی آسیبدیده است، اما لازمهاش این است که فرد برای آن تلاش کند تا واقعاً دوباره حس خوبی نسبت به خودش داشته باشد.
۵. عدم تعادل هورمونی
تغییر در تعادل ظریف هورمونهایی که میل جنسی را تنظیم میکنند، میتواند میل را هم در مردان و هم در زنان بهطور قابلتوجهی تضعیف کند.
تولید تستوسترون مردانه (که به هورمون میل شهرت دارد) از حدود سیسالگی کند میشود. افت این هورمون تدریجی است و بهطور میانگین سالانه یک تا دو درصد کاهش مییابد، اما سرعت افت سطح آن در مردان مختلف بسیار متفاوت است. بنابراین ممکن است مردی در دههی سی زندگیاش همان ویژگیهای مرتبط با کاهش تستوسترون را داشته باشد که همتای هفتادسالهاش دارد!
در زنان، عدم تعادل هورمونهای استروژن، پروژسترون و تستوسترون میتواند تأثیر زیانباری بر میل جنسی و همچنین عملکرد اندامهای جنسی داشته باشد. برانگیخته شدن برای زن دشوارتر میشود، پوشش داخلی واژن نازک میشود و تواناییاش برای 'خیس شدن' کاهش مییابد. در نتیجه، درد هنگام آمیزش اغلب تجربه میشود. شدیدترین عدم تعادلهای هورمونی در دوران یائسگی و پس از جراحیهایی مانند هیسترکتومی رخ میدهند، اما ممکن است پس از بارداری، در مراحل خاصی از چرخهی قاعدگی و با مصرف برخی روشهای ضدبارداری که هورمونها را دستکاری میکنند - مانند قرص ضدبارداری - نیز پیش بیایند.
۶. درد
چه دردهای معمول زندگی روزمره باشد، چه بیماریهای فیزیولوژیکی که تحرک را محدود میکنند، یا اختلالهایی که بهطور خاص اندامهای جنسی را درگیر میکنند، مانند دیسپارونی (درد هنگام آمیزش) یا وولوودینیا (یکی دیگر از اختلالهای جنسی دردناک که دهانهی واژن را درگیر میکند)، تجربهی ناراحتی جسمی در هر میزانی بر اینکه یک زن چقدر تمایل به فعالیت جنسی دارد اثر میگذارد. نه تنها این، بلکه حواسپرتی ناشی از درد میتواند چنان ناکامیای ایجاد کند که برخی تصمیم بگیرند بهکلی از سکس دوری کنند.
۷. خستگی
افت میل جنسی میتواند نشانهی کمخوابی باشد. ممکن است ناشی از فشار یک برنامهی کاری پرمشغله یا سازگار شدن با تازه والد شدن باشد، اما میتواند به بیخوابی یا آپنهی خواب نیز مربوط باشد. به هر حال، اثرات همه یکی است؛ بهسختی میتوان چشمها را باز نگه داشت، چه برسد به اینکه از تخت برای کاری جز جبران خواب ارزشمند استفاده کرد.
۸. مستی
هرچند الکل بازداریهای اجتماعی را کاهش میدهد و تصور میشود میل فرد به سکس را افزایش میدهد، به همان اندازه ممکن است اثر معکوس داشته باشد. مستی، چه ناشی از مصرف الکل باشد و چه مواد مخدر تفریحی دیگر، ممکن است این عارضهی ناخوشایند را هم داشته باشد که مرد نتواند به نعوظ برسد یا آن را حفظ کند. نکتهی ناامیدکنندهی دیگر … مستی میتواند برای پارتنری که با فرد مست عشقبازی میکند، کاملاً دلسردکننده باشد.
۹. اضطراب عملکرد
برخی افراد از سوی خودشان یا پارتنرشان برای عملکرد جنسی خوب تحت فشار قرار میگیرند - و وقتی احساس میکنند نمیتوانند، دچار پریشانی، اضطراب و/یا ترس میشوند. ترس از شکست در اتاق خواب که اضطراب عملکرد نامیده میشود، نه تنها توانایی فرد را برای لذت بردن از فعالیت جنسی کاهش میدهد، بلکه میتواند مشکلات جنسی مانند دشواری در رسیدن به ارگاسم یا اختلال نعوظ ایجاد کند. تجربهی این نوع اضطراب در مراحل اولیهی یک رابطهی جنسی رایج است، عمدتاً به این دلیل که دربارهی اینکه چه چیزی طرف مقابل را خشنود میکند، تردید زیادی وجود دارد.
نکات پایانی
کاهش میل جنسی چیزی نیست که بتوان از کنارش گذشت. این مشکل معمولاً نشانهی فشارهای جسمی یا عاطفی است - یا احتمالاً ترکیبی از هر دو. با این حال، معمولاً وقتی بهدرستی شناسایی و به آن رسیدگی شود، میتوان آن را کاهش داد. اگر با این مشکل روبهرو هستید، از کادر درمان کمک عملی بگیرید - نگران نباشید، این مشکلی بسیار رایج است و قطعاً شوکه نخواهند شد!
از سوی دیگر، اگر حتی پس از کمک گرفتن مشخص شد که کاهش میل جنسی چیزی است که باید با آن زندگی کنید - راههایی برای کنار آمدن با آن وجود دارد. بسیاری از افراد توانستهاند یاد بگیرند که با میل جنسی کمتر کاملاً راضی زندگی کنند، با یافتن راههای متفاوتی برای ابراز صمیمیت که همچنان بازتاب عشق و میل باشد - هرچند شاید نه چندان جسمانی، یا نه چندان مکرر.