
Самопреглед - тестис
Повеќето момци си играат со топчињата од забава, но кој би помислил дека 'играњето' со нив може да ти го спаси животот?
Шегата настрана, факт е дека секој маж на возраст меѓу 15 и 40 години би можел (и би требало) секој месец да прави самопреглед на тестисите за доброто на своето здравје. Иако е прилично редок, ракот на тестисите секоја година погодува мал процент мажи, па вреди еднаш месечно да одвоиш минута-две, само за проверка. Ако овие прегледи ги правиш редовно и од рано, ќе имаш основа - 'здрава верзија од тебе' со која ќе споредуваш ако нешто тргне наопаку со твоите 'момчиња'.
А еве и уште добри вести; кога ќе се открие рано, ракот на тестисите многу добро се лекува, а стапката на оздравување е многу висока, речиси 100%. Во суштина, ако го откриеш доволно рано, тоа е еден од најлесните видови рак за успешно лекување. Затоа, фати се за работа!
Фактори на ризик за рак на тестисите
Националниот институт за рак наведува дека ракот на тестисите е најчест кај мажите на возраст меѓу 15 и 40 години. Само во САД, близу 10.000 мажи годишно ја добиваат оваа дијагноза, а неколку стотици умираат од неа.
Во Северна Америка најголем ризик имаат белците на возраст од 15-40 години. Всушност, кај белците веројатноста да заболат од рак на тестисите е над четири пати поголема отколку кај Афроамериканците. Дополнителни фактори се ако имаш неспуштен тестис или тестиси што се спуштиле доцна, или ако татко ти или брат ти имале рак на тестисите. Исто така, ако веќе имаш преболено рак на тестисите, постои околу 3-4% шанса дека во некој момент ќе се појави повторно, во другиот тестис. Поуката: продолжи да внимаваш, само за секој случај.
Мислиш дека можеби имаш рак на тестисите? Најтипичниот знак е безболна грутка или оток на тестисот; болката е поретка, а ако се јави, веќе знаеш дека нешто не е во ред. Не губи време, веднаш оди на лекар. Во продолжение ќе објасниме како да направиш прелиминарен преглед на себе.
Што да бараш
Првиот чекор е да се запознаеш со нормалниот облик и допир на сопственото тело. Запознај се со природните структури на и околу тестисите што на допир личат на 'грутки', за да не паничиш првиот пат кога ќе направиш самопреглед.
Првото нешто што ќе го најдеш (при првиот самопреглед на тестисите) е епидидимисот. Тоа е структура налик на врвка или цевка по задната страна на секој тестис и е нормален дел од анатомијата. Можеби ќе ти требаат неколку обиди за да знаеш каков треба да биде на допир. Нежно опипај под оваа цевка кога го правиш нежното тркалање.
Може да најдеш и крвни садови и други структури што може да те збунат првиот пат. Тие може малку да се разликуваат од маж до маж, па треба лично да ги откриеш. Откако ќе направиш неколку самопрегледи, ќе знаеш 'што каде се наоѓа' и што е 'нормално' на допир за твоите тестиси. Тоа е твојата основа. Идните самопрегледи ќе ти покажат дали нешто се променило.
Вистинска грутка или јазол ќе бидат поинакви на допир од структурите споменати погоре. Она што го бараш е сѐ што е различно, како на пример следново:
Неправилностите може да вклучуваат тврди грутки, општа тврдост на тестисот и чувствителност или општа непријатност. На тестисите може да се појават многу тврди (абнормални) грутки, со каква било големина. Речиси тврди како коска, тие речиси секогаш се наоѓаат само на едниот тестис. Тврдоста на целиот тестис може да биде тумор; цистите во тестисот се ретки, па секоја тврдост бара навремена проверка кај лекар. Чувствителноста или општата непријатност сами по себе не се чест симптом на рак, но треба да се проверат ако не може да се најде друга причина за нив.
Други знаци може да бидат:
- Промени во големината на кој било тестис, смалување или зголемување
- Собирање течност во скротумот (кесичката од кожа околу тестисите)
- Чувство на 'тежина' во тестисите (кога не се во рака)
- Болка во препоните или стомакот (или во самиот скротум)
- Зголемување или чувствителност на машките гради
Што да направиш ако најдеш 'грутка'
Што ако најдеш нешто што порано го немало? Првото нешто е да не паничиш! Постојат многу работи што НЕ СЕ РАК, а можат да влијаат врз големината, обликот и структурата на тестисите. Но не сакаш да ризикуваш, па следното нешто што треба да направиш е да одиш на лекар за стручна проценка.
Ако најдеш нешто ново, тоа не значи дека е рак! Инфекциите и безопасните цисти исполнети со течност исто така може да предизвикаат оток, затоа не брзај со заклучоците - но сепак провери. Ако забележиш некој од овие симптоми или кој било друг што те загрижува, веднаш оди кај лекар или уролог. Подобро е да реагираш порано отколку подоцна да го оставиш тоа на случајноста.
'Како се прави'
Најпрво, краток совет: овој самопреглед е наменет да ти даде рано предупредување, а не да си поставиш дијагноза. Твојот лекар или уролог е поквалификуван од тебе да постави дијагноза, затоа запомни го ова ако некогаш најдеш нешто. Ти можеш да помогнеш така што ќе крениш тревога, но тоа е речиси сѐ. Конечната одлука остави им ја на стручните лица.
Следи ги овие основни чекори:
- Најлесно е по туширање или капење, бидејќи топлината и влагата прават тестисите да се спуштат, а кожата на скротумот да омекне, па полесно се опипува површината на тестисите под неа.
- Седни или легни, како што ти е најудобно.
- Тргни го пенисот настрана
- Прегледувај еден по еден тестис
- Држи со едната рака и опипувај со другата
- Држи го тестисот меѓу показалецот и палецот и нежно тркалај го
- Заобиколувај ги препреките (прво фокусирај се на тоа какви се нормалните структури на допир) и барај ги погоре споменатите 'неправилности'
- Продолжи со другиот тестис
- Повторувај секој месец
Завршен збор
Никогаш не е прерано да почнеш. Како што споменавме претходно, на секој маж на возраст од 15 до 40 години му се препорачува ова да го прави секој месец. Ќе го кажеме ова повторно, бидејќи е важно...
Ако најдеш нешто, најважно е веднаш да одиш на лекар. За доброто на твоето здравје, едноставно направи го тоа. Можеби не е рак, но дали вреди да се обложуваш на своето лево (или десно) јајце - така да се каже?
Размисли вака; тоа е уште еден чекор што можеш да го преземеш за да обезбедиш долг и здрав сексуален живот, а токму за тоа е оваа веб-страница. Добро здравје и добар секс ти посакуваме!
