Het soa-gesprek

Daar sta je dan ... een paar dates waren genoeg om te weten dat je het heet en heftig wilt laten worden met een geweldig nieuw iemand. Er is alleen één ding: je moet de ander vertellen dat je een langdurige of (misschien) blijvende seksueel overdraagbare aandoening/infectie (soa) hebt, en dat er een kans is dat die wordt overgedragen. Als je ervan in je maag zit om het onderwerp aan te snijden, sta je daar niet alleen in.

Vertellen dat je een besmettelijke aandoening of infectie hebt, kan zenuwslopend zijn, zelfs als je het al eens eerder hebt gedaan. Er kan van alles door je hoofd gaan, zoals: "Hoe begin ik erover? ... Wanneer? ... Moet ik wachten tot we op het punt staan seks te hebben? ... Hoe gaat de ander reageren, en wat gaat die van me denken?"...

Er zijn zoveel mogelijke reacties en er spelen zulke sterke emoties mee. Als je iemand hebt ontmoet in wie je romantisch geïnteresseerd bent, tilt het ter sprake brengen van een soa het gesprek over veilige seks naar een heel nieuw niveau. Dus wat is de juiste manier om een soa ter sprake te brengen bij een toekomstige partner?

De realiteit accepteren

Een toekomstige partner vertellen over een huidige of langdurige soa wordt minder zwaar als je het zelf hebt leren accepteren. Dat je een seksueel overdraagbare aandoening hebt opgelopen, was misschien niet te voorzien - ondanks zelfs de meest voorzichtige maatregelen - maar feit blijft dat het een realiteit is die misschien nooit verandert. De aandoening ontkennen verlengt alleen je lijden en isoleert je van anderen.

Ga er niet van uit dat een soa het einde van je seksleven betekent. Om een positief zelfbeeld en een vervullend seksleven te houden, moet je zo goed als je kunt leren leven met een geslachtsziekte, en er met zelfvertrouwen en zekerheid mee omgaan. Dat bereik je met oefeningen in persoonlijke empowerment en met voorlichting over soa's.

Hoe weet ik wanneer ik er klaar voor ben om erover te praten?

Op welk moment in de relatie snijd je het onderwerp aan? Begin je er al vroeg over, in de eerste fase waarin jullie elkaar leren kennen, of wacht je tot de kans op een seksuele relatie duidelijk wordt? Dat is helemaal een persoonlijke keuze en kan per persoon verschillen. Zulke intieme informatie delen hangt af van een aantal factoren, zoals de dynamiek tussen jou en die specifieke persoon, hoe zeker je je voelt bij mensen die je nog niet goed kent, en de meningen die de ander in luchtige gesprekken heeft gedeeld.

Je kunt niet voorspellen hoe iemand reageert, dus steek geen onnodige energie in "wat als" en projecteer vooral je eigen oordelen en gevoelens niet op anderen. Sommige mensen zullen negatief op je nieuws reageren, maar er zullen ook anderen zijn die er niet van opkijken. Maak je geen zorgen over wat anderen zullen denken, maar let beter op je intuïtie en gebruik die als belangrijkste graadmeter om het te vertellen.

Hoe breng ik mijn soa ter sprake?

Als je eenmaal hebt besloten om met een potentiële partner over je soa te praten, breng de informatie dan zo neutraal mogelijk en let op je lichaamstaal en je manier van praten. Geef de ander tijd om de informatie te verwerken. Het kan zijn dat er wat afstand nodig is om het te laten bezinken - dat kan een dag of twee duren, of zelfs een week. Als die persoon je iets waard is, respecteer dan de behoefte om zonder druk een beslissing te nemen, zeker als er gevoelens voor jou in het spel zijn.

Een van de beste manieren om zelfverzekerd over je soa te leren praten, is je verdiepen in de aandoening. Lees onze artikelen en vraag je arts of zorgverlener waar je andere betrouwbare, actuele informatiebronnen vindt. Leer de feiten en bied aan om die met je partner te delen, of moedig je partner aan om zelf informatie op te zoeken.

Waar en wanneer?

Kies een neutraal moment en een neutrale plek; dat wil zeggen een plek waar je niet gestoord of afgeleid wordt. Er tijdens een wandeling over praten is een goed idee, net als na een maaltijd of bij een kop koffie. Blijf kalm en breng de feiten. Het wordt voor je partner veel moeilijker om objectief te reageren als je de gelegenheid gebruikt om onverwerkte emoties uit te zoeken. Een soa hebben zal niet altijd makkelijk zijn, en daarom helpt het om aan persoonlijke groei en zelfacceptatie te werken voordat je aan een seksuele relatie begint.

Wat als de ander slecht reageert?

Omdat je geen negatieve energie wilt uitstralen, kun je beter niet van het ergste uitgaan. Wees wel voorbereid op elke uitkomst, positief of niet. Als een potentiële partner geen seksuele relatie met je wil, probeer de afwijzing dan niet persoonlijk op te vatten. Dat is een bewuste, geïnformeerde beslissing over de eigen seksualiteit, een keuze die respect verdient. Als je zelf een soa hebt opgelopen zonder het te weten, weet je uit ervaring dat je het op prijs had gesteld om alle feiten te kennen voordat je aan een seksuele relatie begon. Het laatste wat je wilt, is iemand onder druk zetten of een schuldgevoel aanpraten om seks te hebben, om er later achter te komen dat diegene dezelfde soa heeft opgelopen.

Zoek steun bij anderen

Oefen hardop met praten over je soa. Je kunt ook een ‘rollenspel’ doen met iemand die je vertrouwt, en je opbouwende feedback laten geven over hoe je het brengt. Zoek individuele begeleiding als je persoonlijk advies nodig hebt. Neem online forums of steunnetwerken in de community door voor advies en steun. Er zijn ook datingsites die speciaal bedoeld zijn om mensen met een soa elkaar te laten vinden. Omdat soa's zo vaak voorkomen, zijn er veel mensen die precies weten wat je doormaakt; hun ervaringen kunnen je inspireren om boven persoonlijke en maatschappelijke beperkingen uit te stijgen. Hoe meer je je op je gemak voelt met je soa, hoe makkelijker - en minder beladen met angst - het wordt om toekomstige partners tegemoet te treden.

Tot slot

Als je ervoor kiest om seks te hebben zonder je soa te vertellen, stel je anderen mogelijk bloot aan het risico dat ze dezelfde soa oplopen, pijn lijden en misschien zelfs in levensgevaar komen. Als je onverwacht een soa oploopt, weet je welke lichamelijke en/of emotionele ellende dat kan veroorzaken. Laat anderen dat niet ook doormaken - het is niet alleen in sommige staten illegaal, het is ook oneerlijk en verandert niets aan het feit dat het jou is overkomen.